Το Euro 2004 αποτελεί τη μεγαλύτερη αθλητική νίκη στην ιστορία της σύγχρονης Ελλάδας. Η Εθνική ομάδα προ της διοργάνωσης θεωρούνταν «πληρωτής» από τους περισσότερους αναλυτές. Οι αποδόσεις των στοιχηματικών εταιρειών για την κατάκτηση του τίτλου ξεκινούσαν από 1 προς 250.
Η προετοιμασία και η φιλοσοφία Ρέχαγκελ
Ο Ότο Ρέχαγκελ ανέλαβε την Εθνική Ελλάδας τον Αύγουστο του 2001. Ο Γερμανός προπονητής έφερε πειθαρχημένο μοντέλο με αμυντικό άξονα και ταχείες αντεπιθέσεις.
Η Ελλάδα προκρίθηκε από τον όμιλο των προκριματικών αφήνοντας πίσω της Ισπανία και Ουκρανία. Η ισοπαλία 1-1 με την Ισπανία στο Σαντιάγο Μπερναμπέου αποτέλεσε πρώιμη ένδειξη της δυναμικής που αναπτυσσόταν.
Πρώτη αγωνιστική — η νίκη επί της Πορτογαλίας
Στις 12 Ιουνίου 2004, στον αγώνα έναρξης, η Ελλάδα νικάει την οικοδέσποινα Πορτογαλία με 2-1. Σκοραρίσματα από τους Καραγκούνη και Μπασινά. Το σοκ διεθνώς είναι μεγάλο.
Παρά την επόμενη ισοπαλία 1-1 με την Ισπανία και την ήττα 2-1 από τη Ρωσία, η Ελλάδα προκρίνεται στους «8» ως δεύτερη του ομίλου B στον «καλύτερο τέταρτο» κανόνα.
Προημιτελικός — η ανατροπή με τη Γαλλία
Στις 25 Ιουνίου, στο Λισαβόνα, η Ελλάδα συναντά τους πρωταθλητές Ευρώπης Γαλλία. Η Γαλλία διαθέτει Ζιντάν, Ανρί, Πιρές. Η Ελλάδα αμύνεται μεθοδικά για 65 λεπτά.
Στο 65ο λεπτό, ο Άγγελος Χαριστέας με κεφαλιά γράφει το 1-0. Η Ελλάδα αντέχει την πίεση των επόμενων 25 λεπτών. Ο Νικοπολίδης γίνεται ήρωας με 5 σπουδαίες αποκρούσεις.
Ημιτελικός — η Τσεχία στα silver goal
Στις 1 Ιουλίου, στο Πόρτο, η Ελλάδα παίζει με την Τσεχία του Νεντβέντ. Το ματς πάει στις παρατάσεις. Στο 105ο λεπτό, ο Τραϊανός Δέλλας με κεφαλιά γράφει το ιστορικό silver goal.
Είναι το πρώτο και τελευταίο silver goal στην ιστορία του ποδοσφαίρου — η UEFA κατήργησε τον κανόνα μετά από αυτό το Euro. Η Ελλάδα προκρίνεται στον πρώτο τελικό της ιστορίας.
Προτεινόμενα
Τελικός — η ιστορική κατάκτηση
Στις 4 Ιουλίου 2004, στο Ντα Λους της Λισαβόνας, οι δύο ομάδες αναμετρώνται ξανά. Η Πορτογαλία θεωρείται απόλυτο φαβορί. Στις κερκίδες 62.865 θεατές.
Στο 57ο λεπτό, κόρνερ από τον Μπασινά. Ο Άγγελος Χαριστέας με κεφαλιά γράφει το 1-0. Η Ελλάδα αντέχει την πίεση μέχρι την τελευταία στιγμή. Όταν ηχεί η σφυρίχτρα, η Ελλάδα είναι Πρωταθλήτρια Ευρώπης.
Η σύνθεση που έγραψε ιστορία
Στον τελικό αγωνίστηκαν: Νικοπολίδης στην εστία, Σεϊταρίδης, Δέλλας, Καψής, Φύσσας στην άμυνα, Καραγκούνης, Μπασινάς, Κατσουράνης, Τσιάρτας στη μεσαία γραμμή, Χαριστέας στην επίθεση.
Η ομάδα συνδυάζει πειθαρχία, αμυντική σταθερότητα και ταχύτητα στην αντεπίθεση. Σύμφωνα με αναλυτές του ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου, η Ελλάδα καθόρισε ένα νέο τακτικό μοντέλο για τα μικρότερα ποδοσφαιρικά έθνη.
Η κληρονομιά της Generation 2004
Η νίκη φέρνει πρωτοφανή ευφορία σε ολόκληρη την Ελλάδα. Δύο εκατομμύρια άνθρωποι κατεβαίνουν στο κέντρο της Αθήνας. Οι παίκτες αποκαλούνται «ήρωες της Πορτογαλίας».
Στους κύκλους των αθλητικών ιστορικών εκτιμάται ότι η νίκη είχε επίδραση ψυχολογικής ώθησης πέρα από το ποδόσφαιρο. Παρατηρητές των κοινωνικών τάσεων τονίζουν ότι το Euro 2004 διαμόρφωσε ολόκληρη γενιά νέων αθλητών και θαυμαστών.
Τι έμεινε από εκείνο το καλοκαίρι
Είκοσι χρόνια μετά, οι παίκτες του 2004 παραμένουν μύθοι του ελληνικού ποδοσφαίρου. Πολλοί συμμετέχουν στην προπονητική και διοικητική δραστηριότητα. Ο Ρέχαγκελ τιμήθηκε με την ελληνική υπηκοότητα.
Η Generation 2004 εξακολουθεί να αποτελεί σημείο αναφοράς για κάθε εθνική ομάδα που ξεκινά μια διοργάνωση. Παρατηρητές του ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου σημειώνουν ότι η ιστορία δείχνει πως τίποτα δεν είναι αδύνατο, όταν συνδυάζονται οργάνωση, πειθαρχία και ομαδικό πνεύμα.
