Πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι αν πέρασαν ανεμοβλογιά στην παιδική ηλικία, δεν έχουν πλέον λόγο να ανησυχούν. Στην πραγματικότητα, ο ιός που την προκαλεί δεν εξαφανίζεται ποτέ πλήρως από τον οργανισμό, αλλά παραμένει «αδρανής» για χρόνια και μπορεί να επανενεργοποιηθεί αργότερα στη ζωή ως έρπητας ζωστήρας.
Αν και δεν είναι πάντα γνωστό, ένας από τους παράγοντες που μπορούν να συμβάλουν στην εμφάνισή του είναι και το έντονο ή παρατεταμένο άγχος.
Τι είναι ο έρπητας ζωστήρας
Ο έρπητας ζωστήρας (Herpes Zoster) προκαλείται από την επανενεργοποίηση του ιού της ανεμοβλογιάς (Varicella-Zoster Virus).
Μετά την αρχική λοίμωξη, ο ιός παραμένει ανενεργός στο νευρικό σύστημα και μπορεί να «ξυπνήσει» χρόνια αργότερα, ειδικά όταν το ανοσοποιητικό σύστημα εξασθενήσει.
Συνήθως εμφανίζεται:
- στη μία πλευρά του σώματος
- ως επώδυνο εξάνθημα με φυσαλίδες
- στο στήθος, την πλάτη, τον αυχένα ή το πρόσωπο
Ποια είναι τα βασικά συμπτώματα
Ο έρπητας ζωστήρας δεν ξεκινά πάντα με εξάνθημα. Συχνά προηγούνται:
- κάψιμο ή έντονος πόνος στο δέρμα
- τσιμπήματα ή ευαισθησία
- κνησμός
- πυρετός και κόπωση
- πονοκέφαλος ή γενική αδυναμία
Στη συνέχεια εμφανίζεται το χαρακτηριστικό φυσαλιδώδες εξάνθημα, το οποίο μπορεί να είναι ιδιαίτερα επώδυνο.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, ο πόνος συνεχίζεται ακόμη και μετά την υποχώρηση του εξανθήματος (μεταθεραπευτική νευραλγία).
Πώς συνδέεται το άγχος με τον έρπητα ζωστήρα
Το άγχος δεν είναι η μοναδική αιτία, αλλά μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τον οργανισμό.
Όταν το άγχος είναι έντονο ή παρατεταμένο:
- αποδυναμώνεται το ανοσοποιητικό σύστημα
- μειώνεται η ικανότητα του οργανισμού να «κρατάει υπό έλεγχο» τον ιό
- αυξάνεται η πιθανότητα επανενεργοποίησης του ιού της ανεμοβλογιάς
Γι’ αυτό και συχνά ο έρπητας ζωστήρας εμφανίζεται σε περιόδους σωματικής ή ψυχολογικής εξάντλησης.
Προτεινόμενα
Παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο
Εκτός από το άγχος, υπάρχουν και άλλοι παράγοντες που σχετίζονται με την εμφάνιση της νόσου:
- μεγαλύτερη ηλικία
- εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα
- σοβαρές ασθένειες
- φαρμακευτική αγωγή που μειώνει την άμυνα του οργανισμού
- σωματικό ή ψυχολογικό στρες
Πιθανές επιπλοκές
Στις περισσότερες περιπτώσεις, ο έρπητας ζωστήρας υποχωρεί μέσα σε λίγες εβδομάδες. Ωστόσο, μπορεί να υπάρξουν επιπλοκές όπως:
- παρατεταμένος νευροπαθητικός πόνος
- προσβολή του προσώπου ή του ματιού
- προβλήματα όρασης σε σοβαρές περιπτώσεις
- σπάνια νευρολογικές επιπλοκές
Αντιμετώπιση και θεραπεία
Δεν υπάρχει οριστική θεραπεία που να εξαλείφει τον ιό από τον οργανισμό, όμως η έγκαιρη αγωγή βοηθά σημαντικά.
Οι γιατροί μπορεί να χορηγήσουν:
- αντιιικά φάρμακα για μείωση της διάρκειας
- παυσίπονα για τον έλεγχο του πόνου
- αντιφλεγμονώδη ή τοπικές θεραπείες
Η έγκαιρη έναρξη θεραπείας βελτιώνει σημαντικά την πορεία της νόσου.
Πρόληψη
Η πρόληψη περιλαμβάνει:
- εμβολιασμό για τον έρπητα ζωστήρα σε ευπαθείς ομάδες
- ενίσχυση του ανοσοποιητικού
- διαχείριση του στρες και του άγχους
- αποφυγή επαφής με ευπαθείς ομάδες όταν το εξάνθημα είναι ενεργό
Συμπέρασμα
Ο έρπητας ζωστήρας είναι η επανενεργοποίηση ενός ιού που παραμένει στον οργανισμό μετά την ανεμοβλογιά. Το άγχος μπορεί να συμβάλει στην εμφάνισή του, κυρίως μέσω της επιβάρυνσης του ανοσοποιητικού, αλλά δεν αποτελεί από μόνο του την κύρια αιτία.
Η συνολική κατάσταση της υγείας, η ηλικία και το ανοσοποιητικό σύστημα παίζουν τον σημαντικότερο ρόλο.
